“Sorun sen değilsin.
Sorun, kendini nasıl yaşadığını kimsenin öğretmemiş olması.”
Birçok insan tükenmişliği yanlış tanımlar.
Yorgunluk sanır.
Motivasyon eksikliği sanır.
Oysa çoğu zaman tükenmişlik şudur:
Kendi doğana ters bir hayat yaşamak.
İnsanı anlamanın en sade ve en güçlü yolu, onu 4 temel eksen üzerinden okumaktır:
- Dışa dönük – İçe dönük
- Duyumsayıcı – Sezgisel
- Düşünen – Duygusal
- Yargılayıcı – Algılayan
Bu yazı, “hangi tipsin?” sorusunu değil,
“neden yoruldun?” sorusunu cevaplamak için yazıldı.
🔹 1. Dışa Dönük – İçe Dönük
Enerjiyi Nereden Alıyorsun?
🟢 Dışa dönük yapı
- İnsanlarla konuşunca açılır
- Paylaştıkça netleşir
- Yalnızlıkta enerji kaybeder
Ama büyük bir tuzak vardır:
Dışa dönük olmak, hep güçlü olmak zorunda olmak değildir.
Birçok dışa dönük insan,
“nasılsın?” sorusunu sorar ama
aynı sorunun kendisine sorulmasını hiç duymaz.
Bu da görünmez bir yalnızlık yaratır.
🔵 İçe dönük yapı
- Yalnızken derinleşir
- Düşünerek netleşir
- Kalabalıkta yorulur
Ama içe dönüklerin yalnızlığı genelde görünür değildir.
Sessizdir.
Derindir.
📌 Tükenmişlik ne zaman başlar?
Dışa dönük biri sürekli yalnız kaldığında,
içe dönük biri sürekli kalabalıkta yaşadığında.
🔹 2. Duyumsayıcı – Sezgisel
Dünyayı Nasıl Algılıyorsun?
🟤 Duyumsayıcı yapı
- Somuta bakar
- Gerçekçi ve pratiktir
- “Ne var?” sorusunu sorar
Bu yapı için belirsizlik yorucudur.
🟣 Sezgisel yapı
- Anlama bakar
- Olasılıkları görür
- “Bu neye dönüşebilir?” diye sorar
Ama sezgisel insanlar şu cümleyle çok sık karşılaşır:
“Çok düşünüyorsun.”
Hayır.
Onlar derin görüyor.
📌 Tükenmişlik ne zaman başlar?
Sezgisel biri, sürekli yüzeysel bir dünyada yaşadığında.
🔹 3. Düşünen – Duygusal
Kararları Nasıl Veriyorsun?
⚙️ Düşünen yapı
- Mantık ve tutarlılık arar
- Doğruyu bulmaya çalışır
- Duyguyu geri plana atabilir
Yanlış anlaşıldıkları nokta:
“Soğuksun.”
Oysa çoğu zaman net olmaya çalışırlar.
❤️ Duygusal yapı
- İnsan etkisini gözetir
- Empati kurar
- “Bu kime ne hissettirir?” diye sorar
Ama bu yapı için en yorucu şey şudur:
Anlaşılmamak.
📌 Tükenmişlik ne zaman başlar?
Duygusal biri, sürekli duygusunu bastırmak zorunda kaldığında.
🔹 4. Yargılayıcı – Algılayan
Hayata Nasıl Yaklaşıyorsun?
📋 Yargılayıcı yapı
- Plan ister
- Netlik ister
- Belirsizlik stres yaratır
Ama fazla kontrol, ruhu sertleştirir.
🌊 Algılayan yapı
- Akışa güvenir
- Esnektir
- Seçenekleri açık tutar
Ama sürekli akışta kalmak,
tutunacak dal bırakmaz.
📌 Tükenmişlik ne zaman başlar?
Yargılayıcı biri kaos içinde,
algılayan biri sürekli baskı altında yaşadığında.
🧠 ASIL MESELE: YANLIŞ KİŞİLİK DEĞİL, YANLIŞ HAYAT
Tükenmişlik çoğu zaman şundan doğar:
Kendi doğanı değil, senden bekleneni yaşamak.
- Dışa dönüksün ama yalnızsın
- Sezgiselsin ama yüzeydesin
- Duygusalsın ama susturuluyorsun
- Algılayansın ama sıkıştırılıyorsun
Bu bir karakter sorunu değil.
Bu bir uyumsuzluk sinyali.
🌱 SON SÖZ
Yalnızlık, insan yokluğu değildir.
Kendin gibi olabileceğin alan yokluğudur.
Kendini tanımak,
kendini etiketlemek değil;
kendin için doğru hayatı kurmaktır.
